Alışkanlık, genellikle hayatımızı kolaylaştıran veya nötr davranışlardır. Bunları farkında olarak veya otomatik şekilde yaparız; kontrol bizdedir ve yaşamımızı bozmadan sürdürürüz. Örneğin, her sabah kahve içmek, rutin yürüyüş yapmak veya yakınlarımızla düzenli iletişim kurmak çoğu zaman faydalıdır. Bağımlılık ise farklıdır. Kontrol kaybolur ve davranış günlük yaşamı, ilişkileri veya sağlığı olumsuz etkiler. Kişi erteleyemez, bırakmakta zorlanır ve hem zihinsel hem fiziksel sağlığı etkilenir.
Bu durum ilişkilerde de kendini gösterebilir; örneğin, sürekli onay aramak, partneri veya arkadaşları sürekli kontrol etme ihtiyacı gibi davranışlar, ilişkinin sağlıklı akışını bozar.
Peki farkı nasıl anlarsınız?
Kendinize sorun: Bu davranış veya ilişki biçimi yaşamımı ve ilişkilerimi destekliyor mu, yoksa sınırlıyor mu? Eğer kontrol kayboluyorsa ve olumsuz sonuçlar doğuruyorsa, bağımlılık ihtimali yüksektir. İyi haber: Bağımlılıkla başa çıkmak mümkündür. Farkındalık geliştirmek, sağlıklı sınırlar ve alternatifler oluşturmak, gerektiğinde profesyonel destek almak, hem kendi yaşamınızı hem de ilişkilerinizi daha dengeli hâle getirmeye yardımcı olur.
Alışkanlık mı, bağımlılık mı?
Bazen çizgi ince olsa da, davranışlarımıza ve ilişkilerimize dikkat etmek, ruhsal ve duygusal sağlığımız için atacağımız en önemli adımlardan biridir.